Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on reddit
Share on telegram
Share on whatsapp
Share on email
Niels Hav

Sker det, at nogen siger fra? Digt af Niels Hav på otte sprog

Niels Hav født 7. november 1949 på digteren Benny Andersens 20 års fødselsdag, hvad han lægger vægt på. Den opmærksomme læser ser slægtskabet i deres digtning.  I 1981 debuterede han med novellesamlingen Afmægtighed forbudt. Siden har han udgivet både digt- og novellesamlinger. Tildelt Statens Kunstfonds 3-årige stipendium og en række arbejdslegater. Har rejst i Europa, Asien, Nord- og Sydamerika. Han har udgivet Grundstof (Gyldendal 2004), We Are Here (Book Thug 2006), U odbranu pesnika (RAD, Beograd 2008), De gifte koner i København (Jorinde & Joringel 2009), Øjeblikke af lykke (Det Poetiske Bureaus Forlag 2020) og Moments of Happiness (Anvil Press 2021). Den engelske udgave er oversat af Per Brask, der er dansk-canadier og Patrick Friesen. Desuden har han bidraget til antologier og tidsskrifter på dansk, engelsk, spansk, italiensk, tyrkisk, hollandsk, arabisk, hebraisk, kinesisk mv. Dette digt som vi bringer med Niels Havs tilladelse på otte sprog har vakt stor opsigt overalt, hvor det er blevet læst. Der er desværre brug for det netop i disse tider, hvor magthavere demonstrerer ligegyldighed over for menneskets liv og lykke. På billedet øverst ses Niels Hav læse sit digt op ved Cinemateket og SOS Racismes film-og foredragsarrangement om Dreyfus skandalen i Cinemateket 5. december 2021.

Sker det at nogen siger fra?

Sker det at politibetjente nægter

at medvirke? At de nægter at afhente

folk i asylcenteret midt om natten?

At de nægter at fiksere en bange dreng

og tvinge ham ombord i et fly?

At de husker Abolfazl, der døde i Kabul 

eller den somaliske mand som forsvandt 

efter hjemsendelse til Mogadishu?

Sker det at politifolk nægter at ødelægge

familier og slæbe rundt på grædende

kvinder og børn?

Ministeren har sin karriere.

Departementschefen har sin karriere.

Kontorchefen har sin løn og karrieren.

Men sker det, at en underordnet siger fra?

At en afdelingsleder i Udlændingestyrelsen

siger stop og nægter at lægge navn til?

At en fuldmægtig pludselig siger fra?

Sker det at ansatte i Udlændingestyrelsen

græder i søvne? Sker det at departementschefen 

brækker sig af skam? Sker det at ministeren

pludselig fortryder og ringer til sine børn

og hulker i telefonen? 

Sker det at nogen siger fra?

© Niels Hav

Peqataajumajunnaartoqartarnerlunimi?

Naaggaassagaluaruma qanormita pisoqassagaluarpa?

Politiit peqataajumanngikkaluarpata?

Unnuaannarsuarmi qimaasut inissinneqartarfiannut

Inunnik aallersunut ilaajumajunnaaraluarpata?

Nukappiaraq annilaangaqisoq pinaasertorlu

qajannaarlugu timmisartumut ikititsiniartunut

peqataajumajunnaaraluarpata?

Abolfazl Kabulimi toqusoq eqqaamavaat,

imaluunniit angut somaliamioq Mogadishumut

angerlartitaanermi kingorna tammartoq?

Politiit ilaqutariinnut aserortereqataajumajunnaaraluarpata

Meerannguit arnallu qiasut uniarnissaannut 

peqataajumajunnaaraluarpata?

Ministerip atorfimmini iluatsitsilluni ingerlalluarnissani aalluppaa.

Departementchefip iluatsitsilluni atorfimmini ingerlalluarnissani aalluppaa.

Allaffiup pisortaata akissarsiani atorfimmilu ingerlalluarnissani aalluppai.

Appasinnerusumili atorfilik naaggaassagaluarpat?

Nunanit allanit nunasiniartunut allaffeqarfimmi allaffiup pisortaata

pisut naammagileraluarpagit suliariumajunnaarlugillu?

Fuldmægtigi peqataajumajunnaaraluarpat?

Nunanit allanit nunasiniartunut allaffeqarfimmiut

qianngarmik sininnaveertarnerpat?

Departementchefi kanngusunnermik suliffiminit tunuartariaqalersimanerpa?

Ministerip iliuutsini peqqissimissutigilerlugit

meeqqaminut qianngarmi sianersimanerpa?

Peqataajumajunnaartoqartarnerlunimi?

© Niels Hav 

Taalliortoq Niels Hav, nutserisoq Nanna Knudsen

DOES IT HAPPEN THAT SOMEBODY REFUSES?

Does it happen that police officers refuse

to participate? That they refuse to transport people

from the Processing Center in the middle of the night?

Refuse to strap down a frightened boy

forcing him onto a plane?

That they remember Abolfazl, who died in Kabul

or the Somali, who disappeared

after being sent back to Mogadishu?

Does it happen that police refuse to destroy

families and drag away crying women and children?

The Senator has a career,

The Congressman has a career.

The CEO has a salary and a career.

But does it happen that a subordinate refuses?

That a department head in the Immigration Service

says Stop, and refuses to sign deportation orders?

That a lawyer suddenly refuses to prosecute?

Does it happen that employees in the Immigration Service

cry in their sleep? Does it happen that the Attorney General

vomits in shame? Does it happen that the Senator

suddenly regrets and calls his children

sobbing into the phone?

Does it happen that somebody refuses?

© Niels Hav

Translated by Per Brask and Alan C. Reese

AR TAIP BŪNA KAD JIE ATSISAKO?

Ar taip būna kad pareigūnai

atsisako tame dalyvauti? Atsisako antrą nakties

transportuoti žmones iš Duomenų centro?

Atsisako nurengti nuogai išgąsdintą vaikį

ir jėga įkišti jį į lėktuvą?

Kad prisimena Abolfaclį, mirusį Kabule

ar somalietį, dingusį po

to, kai jį išsiuntė į Mogadišu?

Ar taip būna – policija atsisako

ardyti šeimas ir atimti iš vyrų

verkiančias moteris ir vaikus?

Senatorius daro karjerą,

Kongresmenas daro karjerą,

CEO turi algą, turi jis ir karjerą

Bet ar būna kad pavaldinys nepaklūsta?

Kad skyriaus vadovas Migracijos Departamente

sako “Viskas, gana” ir atsisako pasirašyti

deportacijos orderius? Ir kad tūlas juristas

atsisako persekioti pabėgėlius?

Ar taip būna kad Migracijos Departamento

darbuotojos verkia per miegą? Ar būna

kad GenProkuroras vemia iš gėdos? Ar būna

kad senatorius puola staiga atgailauti,

skambina dukrai, mekena, kūkčioja į ragelį?

Ar taip būna kad jie atsisako?

© Niels Hav

Iš anglų kalbos vertė Tomas Čepaitis

ТАК БЫВАЕТ, ЧТО ИМ НЕ СРАМ ОТКАЗАТЬСЯ? 

Неужели бывает, что полиции надоедает

и она избегает участвовать во всем этом?

Что стражи порядка не станут

увозить людей из Миграционного Центра?

Откажутся раздеть догола перепуганного мальчишку

и силой засунуть его в самолет?

Что они еще помнят беднягу Абольфацли, умершего в Кабуле,

или того сомалийца, пропавшего без вести

после высылки в Могадишо?

Бывает ли так, что полицейские откажутся

разделять семьи, уволакивать от мужей

плачущих жен с ребятишками?  

Вот министр, он занят своей карьерой.

Глава департамента тоже не лыком шит – делает, душка, карьеру.

Начальник бюро получает зарплату, 

но и к карьере неравнодушен.

Но бывает ли так что подчиненный не исполняет приказа?

Что начальник отдела Миграции

скажет вдруг «Хватит! Мне надоело!»,

и не подпишет ордер на депортацию?

И что писарь откажется все это стенографировать?

Так бывает, что служащие миграционной

плачут во сне? Бывает ли, что Генпрокурор

блюет от стыда? Случается ль члену Госдумы  

раскиснуть: вот он кидается каяться,

звонит детям, мычит что-то в трубку, рыдает?

Так бывает? что им не срам отказаться?

© Нильс Хав / Niels Hav. Перевод Tomas Чепайтис
Нильс Хав (Niels Hav) – датский поэт и мастер коротких рассказов, получивший награды Датского художественного совета.  Автор cемь сборников стихов и трех книг прозы. Его книги переведены на многие языки мира, включая английский, арабский, турецкий, голландский,

ه ثدحي نأ ضفري دحأ ؟ةديصق رعاشلل سلين واه Niels )Hav(

ت ميلس يلدبعلا
له ثدحي نأ يرف َض ٌيطرش ذيفنت ؟رملا
نأ يجل َب سانلا نم تاركسعم يئجللا يف فصتنم ؟ليللا
نأ ضفري ليبكت يبص بوعرم هماغرإو
ىلع دوعص ؟ةرئاطلا
له ركذتي يبأ لضفلا يذلا تام يف لوباك
وأ كلذ يلاموصلا يذلا ىفتخا
دعب هلاسرإ ارسق ىلإ ؟وشيداقم
له ثدحي نأ ضفرت ةطرشلا كيكفت تلئاعلا
فقوتتو نع رج ءاسنلا ،لافطلاو نوقراغ يف ؟ءاكبلا
ع ُي الوزير على كرسيه
وع ُي مسؤول القسم الوزاري على كرسيه
وع ُي مسؤول مكتبه على مرتبه وكرسيه.
هل يحدث وأن يرف َض موظف؟
نأ خرصي سيئر مسق يف ةيريدم بناجلا ” ىفك “
ضفريو نأ كراشي يف ام ؟يرجي
ً يتراجع فجأة؟
أو أن حقوقيا
ً في هذه الديرية يجهش في البكاء
هل يحدث أن موظفا
يف ؟همون وأ لوؤسم مسقلا ئقتي نم ؟راعلا
له ثدحي نأ ،ريزولا ةأجفو
لصتي هدلواب ايفتاه ثدحتيو مهعم
اقونخم تاربعب ؟مدنلا
له ثدحي نأ ضفري دحأ ؟

CZY MOŻLIWE JEST, ŻE KTOŚ SIĘ NIE ZGODZI? 

Czy możliwe jest, że policjanci nie zgodzą 

się w tym uczestniczyć?

Że nie zgodzą się wywieźć uchodźców 

z ośrodka w środku nocy?

Że nie zgodzą się złapać przestraszonego chłopca, 

wpychać go siłą na pokład samolotu?

Że będą pamiętać imię Abolfazla, który zginął w Kabulu 

albo Somalijczyka, który zaginął 

po tym jak odesłano go do Mogadiszu? 

Czy możliwe jest, że policjanci nie zgodzą 

się rozbijać rodzin i odmówią szarpania płaczących 

kobiet i dzieci? 

Minister ma swoją ścieżkę kariery. 

Dyrektor departamentu ma swoją ścieżkę kariery. 

Kierownik urzędu ma swoją pensję i ścieżkę kariery. 

Ale czy możliwe jest, że ich podwładny się nie zgodzi?

Że kierownik działu w Urzędzie do spraw cudzoziemców 

powie stop i nie doda kolejnego nazwiska? 

Czy możliwe jest, że pełnomocnik się nie zgodzi? 

Czy możliwe jest, że pracownicy Urzędu do spraw cudzoziemców

będą szlochać przez sen? Czy możliwe jest, że dyrektorowi departamentu zrobi się niedobrze z poczucia winy? 

Czy możliwe jest, że minister nagle pożałuje 

i zadzwoni do swoich dzieci zanosząc się płaczem?

Czy możliwe jest, że ktoś się nie zgodzi?

© Niels Hav   przeł. Paweł Kaźmierczak

HİÇ REDDEDEN OLDU MU?

Polis memurları doğru bulmadıkları emirleri 

reddediyor mu?

İnsanları sığınma merkezlerinden gece yarısı apar 

topar almayı reddediyorlar mı?

Korkmuş bir erkek çocuğu uçağa zorla bindirmeyi 

reddedecekler mi?

Kabil’de ölen Abolfazl’ı anımsıyorlar mı

ya da Mogadişu’ya döndükten sonra 

kaybolan Somalili adamı?

Polisler ağlayan çocuk ve kadınların, 

ailelerin yuvalarını 

yıkmayı hiç reddettiler mi?

Bakanın kariyeri var.

Müsteşarın kariyeri var.

Büro yöneticisinin maaşı ve kariyeri var.

Ama bir memurun hiç amirine hayır dediği oluyor mu?

Danimarka Göçmenlik Bürosunda bir bölüm başkanı

şöyle bir durup, bu tür kararlara imza atmayı reddediyor mu?

Bir memur aniden hayır diyebilir mi?

Danimarka Göçmenlik Bürosu çalışanları

uykularında ağlıyor mu? Müsteşarın utancından 

kustuğu oluyor mu? Bir bakan 

aniden pişman olup ve çocuklarını arayıp,

telefonda hıçkırarak ağlar mı?

Birinin hayır dediği olur mu?

© Niels Hav    Türkçesi: Hüseyin Duygu